تنبلی چشم خود یه مریضی نیس، بلکه زاییده بیماریای چشم است که در صورت نبود درمان به موقع می تونه باعث کاهش بینایی تا آخر عمر شه.

طرح مقابله با تنبلی چشم در سطح کشور چندین ساله که به صورت اجباری در برنامه معاینات قبل از دبستان واسه کودکان قرار داده شده.

تنبلی چشم چیه؟

"تنبلی چشم" یا آمبلیوپی (Amblyopia) یعنی دید کم تو یه چشم یا هر دو چشم که با مشکلات عضوی و بیماریای ساختمانی چشم همراه نیس. این عیب معمولا در دوران کودکی ایجاد می شه.

وقتی که بینایی یکی از چشما خوب باشه و دیگری خوب نباشه، چشمی که بینایی ضعیف تری داره، "چشم تنبل" میگن. معمولا تنها یکی از چشما دچار تنبلی می شه.

گسترش تنبلی چشم در چه تعداد از افراده و بهترین زمان واسه بهبود اون چه سنیه؟

از هر ۱۰۰ نفر، ۳ تا ۴ نفر به تنبلی چشم گرفتار هستن. بهترین زمان اصلاح تنبلی چشم، دوران شیرخوارگی یا اوایل کودکیه. نوزاد تازه متولد شده توانایی دیدن رو داره، ولی با استفاده مناسب از چشما، سیستم بینایی در سالای اولیه زندگی تکامل پیدا میکنه. اگه طی این چند سال به دلایلی مثل: کدورتای عدسی یا قرنیه و عیوب انکساری، چشم دید خوبی نداشته باشه، کم کم توانایی بینایی کم میشه.

پس از دهه اول زندگی، رشد سیستم بینایی کامل و معمولا غیرقابل تغییر می شه، پس تنبلی چشم باید در دوران کودکی هر چی زودتر تشخیص داده شه و درمان شه.

چه سنی واسه مراجعه به چشم دکتر جهت پیشگیری و کنترل این مریضی، مناسبه؟

باید چشم تموم کودکان، در چهار سالگی به وسیله چشم دکتر معاینه شه. روشای جدید، امتحان بینایی در کودکان رو ممکن ساخته.

در صورت وجود گذشته فامیلی از انحراف چشم، آب مروارید کودکی یا بیماریای جدی دیگه، لازمه چشم دکتر حتی قبل از سه سالگی، بینایی کودک رو بررسی کنه.

علل تنبلی چشم چیه؟

تنبلی چشم به وجود اومده به وسیله هر گونه علتی باشه، به کار گیری چشم و رشد بینایی رو تحت تاثیر قرار میده.

در بعضی از موارد، وضعیتایی که با تنبلی چشم همراه س ارثیه. کودکانی که در خونواده اونا سابقه تنبلی یا انحراف چشم هست، باید در اوایل دوران کودکی به وسیله چشم دکتر معاینه شن.

تنبلی چشم سه دلیل کلی داره که عبارت ان از:

۱- انحراف چشم (استرابیسم)

۲- ضعف بینایی (عیوب انکساری)

۳- کدورت در محیطای شفاف چشمی

* استرابیسم (انحراف چشم):

در این حالت معمولا تصاویر چشم منحرف، حذف می شن و کودک فقط از چشم سالم استفاده می کنه که این موضوع به مرور، دلیل تنبلی چشم منحرف می شه.

* عیوب انکساری (ضعف بینایی):

تنبلی چشم در اثر عیوب انکساری وقتی اتفاق میفته که تصویر ایجاد شده از یه چشم یا هر دو چشم غیر روشن باشه. دلیل اون هستش که یه چشم بیشتر از دیگری و یا هر دو چشم دارای عیب انکساری نزدیک بینی، دوربینی و یا آستیگماتیسمه. معمولا تصاویر چشم تار، حذف شده و اون چشم به مرور تنبل می شه.

تنبلی چشم خود یه مریضی نیس، بلکه زاییده بیماریای چشمه که در صورت نبود درمان به موقع می تونه باعث کاهش بینایی تا آخر عمر شه.

در تنبلی چشم به وجود اومده به وسیله عیوب انکساری، ظاهر چشما طبیعی به نظر می رسه، اما بینایی یکی از اونا و یا هر دو چشم ضعیف می شه. این حالت از دید تشخیصی مشکل ترین نوع تنبلی چشمه، چون که به امتحان دقیق بینایی نیاز داره و اصلاح اون معمولا با عینک و یا لنزهای تماسی شدنیه.

* کدورت در راه بینایی:

بعضی بیماریای چشمی مانند آب مروارید (کدر شدن عدسی طبیعی چشم)، کدورت قرنیه یا زجاجیه و افتادگی پلک (که جلوی چشم رو گرفته باشه) ممکنه به تنبلی چشم منجر شه. کلا هر گونه دلیلی که مانع از تشکیل تصویر روشن در چشم شه، می تونه منتهی به تنبلی چشم در کودک شه. بیشتر این حالت شدیدترین نوع تنبلی چشمه.

والدین می تونن بدون مراجعه به دکتر، متوجه تنبلی چشم بچه خود شن؟

تشخیص تنبلی چشم سخته. کودک و والدین ایشون ممکنه از ضعیف بودن چشم کودک باخبر نباشن، به جز در مواردی که چشم کودک انحراف یا ناهنجاری روشن دیگری داشته باشه.

تشخیص تنبلی چشم چیجوریه؟

تنبلی چشم با بروز اختلاف بینایی بین دو چشم، یا کاهش بینایی در هر دو چشم تشخیص داده می شه.

 از اونجایی که امتحان بینایی در بچه های کوچیک مشکله، چشم دکتر بیشتر با مشاهده چگونگی دنبال کردن اشیا به وسیله هر کدوم از چشمای کودک، در حالی که چشم دیگه ایشون بسته س، می تونه شدت بینایی اونو تخمین بزنه.

چشم دکتر با به کار گیری آزمایشای جورواجور پاسخای کودک رو وقتی که یکی از چشمای ایشون بسته س، مشاهده می کنه. از نشونه های تشخیصی اون هستش که اگه یکی از چشما تنبل باشه و چشم سالم بسته شده باشه، ممکنه کودک تلاش کنه تا از دور و بر چشم بند نگاه کنه، یا تلاش در برداشتن چشم بند کنه، و یا اینکه گریه کنه.

در سن ۳ تا ۴ سالگی معمولا میشه بینایی رو به درستی و با کمک تابلوهای دیواری سبک و سنگین کرد، هر چند تجربه ومهارت کافی دکتر جهت تشخیص تنبلی در این موارد هم لازمه.

بینایی ضعیف در یکی از چشما همیشه مربوط به وجود تنبلی چشم نیس و باید معاینه دقیق به وسیله چشم دکتر انجام شه تا وجود احتمالی بیماریایی مثل تومورها، التهابات درون چشمی و … که ممکنه در صورت نبود درمان باعث کاهش بینایی همیشگی و بعضی وقتا تهدید زندگی مریض شن، مشخص شه.

ادامه داره…

دکتر روشنک نظری- جراح و متخصص بیماریای چشم و

فوق تخصص پیوند قرنیه

*

منبع : tebyan.net

Categories:سلامتی
Published on :Posted on

Post your comment

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *